उत्तरी सुडानमा एक सुन खानी भासिँदा कम्तीमा १० जनाको मृत्यु भएको छ भने २१ जना घाइते भएका छन्। उद्धार टोलीले रातभर प्रयास गरी २१ जनालाई घाइते अवस्थामा खानीबाट जीवितै उद्धार गर्न सफल भएको छ।

सुडानको इजिप्टसँगको सीमा नजिकै अवस्थित 'आउनी' खानी क्षेत्रका सुरुङहरू शनिबार अचानक भत्किएका थिए। आइतबार बिहानसम्म १० जनाको शव निकालिएको र २१ घाइते मजदुरलाई उद्धार गरी बाहिर ल्याइएको खानीमा कार्यरत एक प्रत्यक्षदर्शीले बताएका छन्। सुरक्षा कारणले नाम नखुलाउने शर्तमा एएफपीसँग कुरा गर्दै उनले खानीभित्र अझै केही मजदुर पुरिएको आशंका गरिएको र उद्धार सामग्रीको अभावका कारण मजदुरहरू आफैँ खोजीमा जुटेको बताएका छन्।

सन् २०२३ अप्रिलमा सुडानी सेना र अर्धसैन्य बल (आरएसएफ) बीच गृहयुद्ध सुरु भएपछि देशको अर्बौं डलरको सुन व्यापार र त्यसबाट आउने स्रोतमा कब्जा जमाउने होडबाजी चलेको छ। देशमा व्याप्त आर्थिक संकटका कारण युवा सुडानीहरू दैनिक थोरै ज्यालाका लागि खतरनाक र अनियमित खानीहरूमा सामान्य औजारको भरमा काम गर्न बाध्य छन्। उनीहरू सधैँ रासायनिक विषाक्तता र खानी भत्किने उच्च जोखिममा बाँच्दै आएका छन्। यसअघि गत साता मात्रै दक्षिणी कोर्डोफान क्षेत्रमा खानी भत्किएर कम्तीमा ८२ जनाको मृत्यु भएको थियो भने दर्जनौं घाइते भएका थिए।

अनौपचारिक क्षेत्रबाट हुने साना स्तरको यो खानी उत्खननले सुडानको कुल सुन उत्पादनको ठूलो हिस्सा ओगट्छ। उद्योग स्रोतका अनुसार यहाँ उत्पादित अधिकांश सुन चाड, दक्षिण सुडान र इजिप्ट हुँदै तस्करीमार्फत संयुक्त अरब इमिरेट्स (यूएई) पुग्ने गरेको छ। यूएईले आरएसएफलाई हतियार सहयोग गर्ने गरेको आरोप लाग्दै आए पनि यूएईले त्यसलाई खण्डन गर्दै आएको छ।

युद्धका कारण करिब दुई करोड सुडानीहरू गम्भीर भोकमरीको चपेटामा पर्नुअघि यी हस्तकला र साना खानीहरूले करिब २० लाख मानिसलाई रोजगारी दिएका थिए। अफ्रिकाको तेस्रो ठूलो राष्ट्र सुडान महाद्वीपको प्रमुख सुन उत्पादक हो। सरकारी तथ्यांकअनुसार, गत वर्ष यहाँ ७० टन सुन उत्पादन भएको थियो ।